مىخواستند به خليفه آزار برسانند موفّق شد و در اثناى محاصره خانه عثمان فرزندانش حسن ( ع ) و حسين ( ع ) را تعيين كرده تا در كنار خانه عثمان بايستند و از انبوه مردم عصبانى ، خليفه را حفظ كنند . با وجود اين ، ازدحام مردم آنها را كنار زد و به گوشه‌اى انداخت و خليفه عثمان به قتل رسيد . على اولين شخصى بود كه به صحنه رسيد و آنچنان از آنچه نتيجه شده بود خشمگين گرديد كه بخاطر عدم موفقيت فرزندانش در نگهدارى از جان خليفه به صورت حسين ( ع ) سيلى زد و به حسن ( ع ) ضربه وارد ساخت . ( 28 ) در جو آشفته بعد از قتل عثمان ، تنها نامزد خلافت كه مورد قبول مهاجرين و انصار و همچنين قراء طغيانگر قرار داشت على ( ع ) بود . ( 29 ) على ( ع ) گرچه براى چهارمين بار نامزد مقام خلافت مىشد ولى در چنين گرفتارى بدى كه بالنتيجه مسئلهء همدستى در قتل عثمان و خليفه‌كشى را به همراه داشت در مقابل پيشنهاد پذيرش رهبرى جامعه خويش ، استقامت مىكرد . ابن عبد ربّه بيانات على ( ع ) را دربارهء اين اوضاع كه به شكل خطابه‌اى هنگام جنگ جمل ايراد شد نقل مىكند . در اين خطابه على ( ع ) مىفرمايد : « پس از اينكه عثمان بقتل رسيد ، به سوى من آمده و گفتيد كه مىخواهيد با من بيعت كنيد . من گفتم من اين كار را نمىخواهم . من دست خود را به عقب كشيدم و شما آن را جلو كشيديد . من دست خود را از شما ربودم ولى شما آن را قاپيديد گفتيد كه ما كسى جز تو را قبول نخواهيم كرد و بجز در اطراف تو دور هيچ‌كس ديگر جمع نشده‌ايم . مانند شترهايى كه در روز آب ، نگهبان آنان را كه افسارشان باز است رها مىكند ، دور من ازدحام كرديد تا اينكه تصور كردم كه مىخواهيد مرا بكشيد [ با عجله و شدت و حمله بر روى من ] ، يا كسى از شما ديگرى را به قتل رساند [ پرش روى يكديگر ] . بدين ترتيب ، همهء شما با من بيعت كرديد و طلحه و زبير نيز چنين كردند . » ( 30 ) على ( ع ) سرانجام با تقاضا و فشار زيادى كه از همهء اطراف بر او وارد شد ناچار به قبول مقام خلافت شد ولى آن حضرت تصريح كرد كه دقيقا بر طبق قرآن و سنّت نبوى فرمانروايى خواهد كرد و عدالت و قانون را بدون در نظر گرفتن انتقادها